Szanowni Państwo!
W ostatnich dniach mieliśmy okazję zapoznać się z treścią listu otwartego, który katoliccy przedstawiciele wystosowali do Prezydenta i Radnych Miasta Poznania, aby ci zaprzestali finansowania procedury IVF.
Głównym powodem, na który się powołują jest fakt, że dzieci poczęte podczas IVF rodzą się chore. Zdrowie dzieci poczętych dzięki IVF jest od lat szczegółowo badane i analizowane. Pojawiają się prace naukowe, które rzeczywiście, dzięki skomplikowanym metodom statystycznym pokazują, że w przypadku dzieci poczętych IVF można zanotować większy odsetek wad wrodzonych. Inne tłumaczą powstawanie wad u dzieci kondycją zdrowotną/wiekową rodziców. Jeszcze inne nie potwierdzają żadnego wzmożonego ryzyka występowania wad (Ricciarelli et al., 2013). W żadnym jednak wypadku prace te nie konkludują,że leczenie niepłodności metodą IVF powinno być zabronione. Zapewne uważając, że po pierwsze odsetek wad pozostaje nadal na bardzo niskim poziomie (wprawdzie wzrost o 50 % brzmi dramatycznie, ale odsetek dzieci z wadami pozostaje nadal bardzo niski), a po drugie każdy człowiek, nawet ułomny, ma prawo do życia. Otóż, według organizacji katolickich nie każdy powinien żyć, a już szczególnie nie powinno żyć dziecko z wadami poczęte dzięki IVF. Brzmi znajomo? Tak, to jest definicja eutanazji: silni wybierają, kto może, a kto nie może żyć. Dziecko poczęte dzięki IVF nie może żyć, ponieważ może się zdarzyć, że będzie chore. Może się zdarzyć, ze będzie chore, czy na pewno będzie chore? Otóż badania oparte na metaanalizach mierzą tzw. iloraz szans, który nie oznacza, że dana grupa osób rzeczywiście jest chora, ale że są a priori zdrowe, tylko mają więcej „szans” zachorować.
Można zastanawiać się nad pobudkami kierującymi autorami listu otwartego. Czy są one spowodowane, jak piszą, troską o mała istotę?
W jednej z prac (Reefhuis et al., 2009), na którą się powołują autorzy listu, napisano, że istnieje zwiększone ryzyko wad dla pojedynczych płodów poczętych dzięki IVF w porównaniu z płodami poczętymi naturalnie, jednak te różnice zanikają w przypadku bliźniactwa. Oczywiście tę drugą konkluzję autorzy protestu skwapliwie pominęli. Czyli jedno dziecko ma więcej wad i jest to wina metody IVF, ale już dwoje dzieci niczym się nie różni od tych poczętych spontanicznie i IVF nie ma wpływu na ich zdrowie? Jedna z prac podaje, ze wszystkie problemy znikają, jeżeli zamrozimy zarodki (Marino et al., 2014). Zamrożony embrion nie jest z IVF? Inna praca, która nie wykazuje podwyższonego ryzyka wad, twierdzi, że to głównie ciąże mnogie stwarzają problemy (np. niską masę urodzeniową). Krótko mówiąc nie jest to takie jednoznaczne, jakby chcieli autorzy listu otwartego. Podobnie ma się kwestia wpływu IVF i stymulacji hormonalnej na zdrowie podchodzącej do IVF kobiety: doniesienia nie są jednoznaczne, ale nie są też alarmujące (Reigstad et al., 2015). No cóż, statystyka ma to do siebie, że ja i mój kot mamy średnio po trzy nogi. Pozostaje tylko statystyką, a każdej i płodnej, i niepłodnej parze należy życzyć, aby ich potomstwo było zdrowe.
Nadal interesują mnie jednak pobudki autorów tego listu. Np. pani Bogna Białecka, psycholog, zaistniała w internecie jako autorka dwóch tzw. memów, w którym na jednym porównywano kobietę do krowy i twierdzono, że dziecko „zrobi” jej weterynarz, a na drugim uświadomiono rodziców, że ich dzieci skończą „w kiblu”.
List podpisało wielu psychologów i można by się zastanowić, dlaczego nie zajęli się przytaczaniem badań dotyczących psychologii? Może dlatego, że tych badań jest mało? A może dlatego, że nie wykazują żadnego negatywnego wpływu na psychikę dzieci poczętych dzięki IVF lub na ich rodziców (Punamaki et al., 2016)? Co więcej rodzicielstwo (dzięki IVF) wpływa pozytywnie na psychikę mężczyzn poddanych leczeniu.
Autorzy listu otwartego wyliczyli „koszt” jednego dziecka na 50 tys zł. Dużo, mało? Przecież taki program 500 plus, zakładając, że dziecko będzie korzystać z niego przez 18 lat to ponad 100 tys zł. I znowu jedna „istota ludzka” na ten nakład finansowy zasługuje a druga nie?
I wreszcie autorzy wypowiadają się na temat metod leczenia niepłodności. Niestety względy religijno-światopoglądowe biorą górę nad rzetelnością, a dobór i sposób przedstawienia danych obnaża albo ich głęboką niewiedzę, albo tendencyjność. IVF nie jest „nie do przyjęcia etycznie”- tylko jedna grupa wyznaniowa jest przeciwna IVF. Metoda IVF nie jest „wątpliwa medycznie”- jest to uznana na całym świecie metoda leczenia niepłodności, której odkrywca, prof. Edwards, dostał Nagrodę Nobla w 2010 w dziedzinie fizjologii i medycyny. Wspomniana przez autorów NaProTECHNOLOGY® jest zastrzeżonym znakiem towarowym Instytutu Pawła VI (Pope Paul VI Institute for the Study of Human Reproduction, ma nieudokumentowaną skuteczność i nie jest zalecana przez nikogo poza Kościołem Katolickim.
Biorąc powyższe pod uwagę, pragnę wyrazić głębokie zaniepokojenie i oburzenie wywołane lekturą listu. Liczyłam, iż w poważnej i uczciwej debacie nie spotkam się z tendencyjnym i wybiorczym podejściem do prezentowania wyników badań naukowych i argumentów.
dr Monika Adamczyk-Popławska
Stowarzyszenie „Nasz Bocian”
Marino JL, Moore VM, Willson KJ, Rumbold A, Whitrow MJ, Giles LC, Davies MJ. Perinatal outcomes by mode of assisted conception and sub-fertility in an Australian data linkage cohort. PLoS One. 2014 Jan 8;9(1):e80398. doi: 10.1371/journal.pone.0080398.
Ricciarelli E, Bruna I, Verdú V, Torrelló MJ, Herrer R, Gris JM, Arroyo G, Pérez-Millán F, Del Río F, Fernández-Sánchez M, Cabello Y, Ardoy M, Fernández-Shaw S. Impact of assisted reproduction treatments on Spanish newborns: report of 14,119 pregnancies. J Assist Reprod Genet. 2013 Jul;30(7):897-905. doi: 10.1007/s10815-013-0023-0. Epub 2013 Jun 19.
Reefhuis J, Honein MA, Schieve LA, Correa A, Hobbs CA, Rasmussen SA; National Birth Defects Prevention Study. Assisted reproductive technology and major structural birth defects in the United States. Hum Reprod. 2009 Feb;24(2):360-6. doi: 10.1093/humrep/den387.
Reigstad MM, Larsen IK, Myklebust TÅ, Robsahm TE, Oldereid NB, Omland AK, Vangen S, Brinton LA, Storeng R.Cancer risk among parous women following assisted reproductive technology. Hum Reprod. 2015 Aug;30(8):1952-63. doi: 10.1093/humrep/dev124.
Punamäki RL, Tiitinen A, Lindblom J, Unkila-Kallio L, Flykt M, Vänskä M, Poikkeus P, Tulppala M. Mental health and developmental outcomes for children born after ART: a comparative prospective study on child gender and treatment type. Hum Reprod. 2016 Jan;31(1):100-7. doi: 10.1093/humrep/dev273.
Odpowiedź na list otwarty do władz samorządowych Poznania
Szanowni Państwo!
W ostatnich dniach mieliśmy okazję zapoznać się z treścią listu otwartego, który katoliccy przedstawiciele wystosowali do Prezydenta i Radnych Miasta Poznania, aby ci zaprzestali finansowania procedury IVF.
Głównym powodem, na który się powołują jest fakt, że dzieci poczęte podczas IVF rodzą się chore. Zdrowie dzieci poczętych dzięki IVF jest od lat szczegółowo badane i analizowane. Pojawiają się prace naukowe, które rzeczywiście, dzięki skomplikowanym metodom statystycznym pokazują, że w przypadku dzieci poczętych IVF można zanotować większy odsetek wad wrodzonych. Inne tłumaczą powstawanie wad u dzieci kondycją zdrowotną/wiekową rodziców. Jeszcze inne nie potwierdzają żadnego wzmożonego ryzyka występowania wad (Ricciarelli et al., 2013). W żadnym jednak wypadku prace te nie konkludują,że leczenie niepłodności metodą IVF powinno być zabronione. Zapewne uważając, że po pierwsze odsetek wad pozostaje nadal na bardzo niskim poziomie (wprawdzie wzrost o 50 % brzmi dramatycznie, ale odsetek dzieci z wadami pozostaje nadal bardzo niski), a po drugie każdy człowiek, nawet ułomny, ma prawo do życia. Otóż, według organizacji katolickich nie każdy powinien żyć, a już szczególnie nie powinno żyć dziecko z wadami poczęte dzięki IVF. Brzmi znajomo? Tak, to jest definicja eutanazji: silni wybierają, kto może, a kto nie może żyć. Dziecko poczęte dzięki IVF nie może żyć, ponieważ może się zdarzyć, że będzie chore. Może się zdarzyć, ze będzie chore, czy na pewno będzie chore? Otóż badania oparte na metaanalizach mierzą tzw. iloraz szans, który nie oznacza, że dana grupa osób rzeczywiście jest chora, ale że są a priori zdrowe, tylko mają więcej „szans” zachorować.
Można zastanawiać się nad pobudkami kierującymi autorami listu otwartego. Czy są one spowodowane, jak piszą, troską o mała istotę?
W jednej z prac (Reefhuis et al., 2009), na którą się powołują autorzy listu, napisano, że istnieje zwiększone ryzyko wad dla pojedynczych płodów poczętych dzięki IVF w porównaniu z płodami poczętymi naturalnie, jednak te różnice zanikają w przypadku bliźniactwa. Oczywiście tę drugą konkluzję autorzy protestu skwapliwie pominęli. Czyli jedno dziecko ma więcej wad i jest to wina metody IVF, ale już dwoje dzieci niczym się nie różni od tych poczętych spontanicznie i IVF nie ma wpływu na ich zdrowie? Jedna z prac podaje, ze wszystkie problemy znikają, jeżeli zamrozimy zarodki (Marino et al., 2014). Zamrożony embrion nie jest z IVF? Inna praca, która nie wykazuje podwyższonego ryzyka wad, twierdzi, że to głównie ciąże mnogie stwarzają problemy (np. niską masę urodzeniową). Krótko mówiąc nie jest to takie jednoznaczne, jakby chcieli autorzy listu otwartego. Podobnie ma się kwestia wpływu IVF i stymulacji hormonalnej na zdrowie podchodzącej do IVF kobiety: doniesienia nie są jednoznaczne, ale nie są też alarmujące (Reigstad et al., 2015). No cóż, statystyka ma to do siebie, że ja i mój kot mamy średnio po trzy nogi. Pozostaje tylko statystyką, a każdej i płodnej, i niepłodnej parze należy życzyć, aby ich potomstwo było zdrowe.
Nadal interesują mnie jednak pobudki autorów tego listu. Np. pani Bogna Białecka, psycholog, zaistniała w internecie jako autorka dwóch tzw. memów, w którym na jednym porównywano kobietę do krowy i twierdzono, że dziecko „zrobi” jej weterynarz, a na drugim uświadomiono rodziców, że ich dzieci skończą „w kiblu”.
List podpisało wielu psychologów i można by się zastanowić, dlaczego nie zajęli się przytaczaniem badań dotyczących psychologii? Może dlatego, że tych badań jest mało? A może dlatego, że nie wykazują żadnego negatywnego wpływu na psychikę dzieci poczętych dzięki IVF lub na ich rodziców (Punamaki et al., 2016)? Co więcej rodzicielstwo (dzięki IVF) wpływa pozytywnie na psychikę mężczyzn poddanych leczeniu.
Autorzy listu otwartego wyliczyli „koszt” jednego dziecka na 50 tys zł. Dużo, mało? Przecież taki program 500 plus, zakładając, że dziecko będzie korzystać z niego przez 18 lat to ponad 100 tys zł. I znowu jedna „istota ludzka” na ten nakład finansowy zasługuje a druga nie?
I wreszcie autorzy wypowiadają się na temat metod leczenia niepłodności. Niestety względy religijno-światopoglądowe biorą górę nad rzetelnością, a dobór i sposób przedstawienia danych obnaża albo ich głęboką niewiedzę, albo tendencyjność. IVF nie jest „nie do przyjęcia etycznie”- tylko jedna grupa wyznaniowa jest przeciwna IVF. Metoda IVF nie jest „wątpliwa medycznie”- jest to uznana na całym świecie metoda leczenia niepłodności, której odkrywca, prof. Edwards, dostał Nagrodę Nobla w 2010 w dziedzinie fizjologii i medycyny. Wspomniana przez autorów NaProTECHNOLOGY® jest zastrzeżonym znakiem towarowym Instytutu Pawła VI (Pope Paul VI Institute for the Study of Human Reproduction, ma nieudokumentowaną skuteczność i nie jest zalecana przez nikogo poza Kościołem Katolickim.
Biorąc powyższe pod uwagę, pragnę wyrazić głębokie zaniepokojenie i oburzenie wywołane lekturą listu. Liczyłam, iż w poważnej i uczciwej debacie nie spotkam się z tendencyjnym i wybiorczym podejściem do prezentowania wyników badań naukowych i argumentów.
dr Monika Adamczyk-Popławska
Stowarzyszenie „Nasz Bocian”
Marino JL, Moore VM, Willson KJ, Rumbold A, Whitrow MJ, Giles LC, Davies MJ. Perinatal outcomes by mode of assisted conception and sub-fertility in an Australian data linkage cohort. PLoS One. 2014 Jan 8;9(1):e80398. doi: 10.1371/journal.pone.0080398.
Ricciarelli E, Bruna I, Verdú V, Torrelló MJ, Herrer R, Gris JM, Arroyo G, Pérez-Millán F, Del Río F, Fernández-Sánchez M, Cabello Y, Ardoy M, Fernández-Shaw S. Impact of assisted reproduction treatments on Spanish newborns: report of 14,119 pregnancies. J Assist Reprod Genet. 2013 Jul;30(7):897-905. doi: 10.1007/s10815-013-0023-0. Epub 2013 Jun 19.
Reefhuis J, Honein MA, Schieve LA, Correa A, Hobbs CA, Rasmussen SA; National Birth Defects Prevention Study. Assisted reproductive technology and major structural birth defects in the United States. Hum Reprod. 2009 Feb;24(2):360-6. doi: 10.1093/humrep/den387.
Reigstad MM, Larsen IK, Myklebust TÅ, Robsahm TE, Oldereid NB, Omland AK, Vangen S, Brinton LA, Storeng R.Cancer risk among parous women following assisted reproductive technology. Hum Reprod. 2015 Aug;30(8):1952-63. doi: 10.1093/humrep/dev124.
Punamäki RL, Tiitinen A, Lindblom J, Unkila-Kallio L, Flykt M, Vänskä M, Poikkeus P, Tulppala M. Mental health and developmental outcomes for children born after ART: a comparative prospective study on child gender and treatment type. Hum Reprod. 2016 Jan;31(1):100-7. doi: 10.1093/humrep/dev273.