Podstawową formą pomocy finansowej jest świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w pieczy zastępczej. Przysługuje ono rodzinie zastępczej/prowadzącemu rodzinny dom dziecka, na każde umieszczone dziecko.
Wypłacanie wynagrodzenia z tytułu świadczonej opieki i wychowania lub pozostawania w gotowości przyjęcia dziecka i udzielanie pomocy pieniężnej należy do zadań powiatu. Pomocy finansowej udziela starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej.
Finansowanie rodzinnej opieki zastępczej
Ważne
Kwoty przedstawione poniżej są kwotami minimalnymi, ustalonymi ustawą. Powiat uchwałą rady powiatu może zwiększyć te kwoty dla dzieci przebywających w pieczy zastępczej na swoim terenie. Wynagrodzenie może być zmniejszone, gdy rodzina pozostaje „w gotowości", czyli nie ma w niej dzieci, do 80% podstawowego oraz zwiększone w wypadkach wskazanych w ustawie o 20% od podstawowego.
| Rodzaj rodziny / rodzaj środków | Rodzina zastępcza spokrewniona | Rodzina zastępcza niespokrewniona | Rodzina zastępcza zawodowa | Rodzinny dom dziecka |
| Świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka | 1075 zł | 1628 zł | 1628 zł | 1628 zł |
| Dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności | 328 zł | 328 zł | 328 zł | 328 zł |
| Dziecko umieszczone na podstawie ustawy z o postępowaniu w sprawach nieletnich | brak | brak | 328 zł | brak |
| Wynagrodzenie za pracę | brak | brak | kwota minimalna - 4100 zł, pogotowie rodzinne - 5084 zł | kwota minimalna - 4100 zł |
Dodatkowe wsparcie - program "Rodzina 800+"
Rodziny zastępcze, placówki opiekuńczo-wychowawcze typu rodzinnego oraz rodzinne domy dziecka mogą otrzymać także dodatek wychowawczy w ramach programu "Rodzina 800+" w wysokości 800 zł miesięcznie na każde dziecko, aż do ukończenia przez dziecko 18 r.ż., bez kryterium dochodowego. Od 1 czerwca 2022 r. świadczenia tego nie realizują już gminy - wniosek (formularz SW-O) składa się wyłącznie elektronicznie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem portalu PUE/eZUS, aplikacji mZUS lub bankowości elektronicznej. Prawo do świadczenia ustala się na okres świadczeniowy trwający od 1 czerwca do 31 maja kolejnego roku.
Dofinansowania
Dofinansowania wskazane w ustawie nie są określone kwotowo, do powiatu należy wydanie odpowiednich aktów prawa miejscowego ustalających konkretne kwoty i warunki do ich otrzymania.
| Rodzaj rodziny / rodzaj środków | Rodzina zastępcza spokrewniona | Rodzina zastępcza niespokrewniona | Rodzina zastępcza zawodowa | Rodzinny dom dziecka |
| Dofinansowanie do wypoczynku poza miejscem zamieszkania dziecka w wieku od 6. do 18. roku życia | raz w roku | raz w roku | raz w roku | raz w roku |
| Dofinansowanie niezbędnych kosztów związanych z potrzebami przyjmowanego dziecka | jednorazowo | jednorazowo | jednorazowo | jednorazowo |
| Dofinansowanie kosztów związanych z wystąpieniem zdarzeń losowych lub innych zdarzeń mających wpływ na jakość sprawowanej opieki | jednorazowo lub okresowo | jednorazowo lub okresowo | jednorazowo lub okresowo | jednorazowo lub okresowo |
| Środki finansowe na utrzymanie lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym lub domu jednorodzinnego w wysokości odpowiadającej kosztom ponoszonym | brak | tak | tak | tak |
| Świadczenie na pokrycie kosztów związanych z przeprowadzeniem niezbędnego remontu | brak | raz do roku | raz do roku | tak, zgodnie z umową |
| Pokrycie innych niezbędnych i nieprzewidzianych kosztów związanych z opieką i wychowaniem dziecka lub funkcjonowaniem rodzinnego domu dziecka | brak | brak | brak | tak, zgodnie z umową |
Źródła:
- Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
- Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 25 marca 2026 r. w sprawie wysokości kwot świadczeń przysługujących rodzinie zastępczej i prowadzącemu rodzinny dom dziecka (M.P. z 2026 r. poz. 341)
- Opieka zastępcza nad dzieckiem - gov.pl
- Program "Rodzina 800+" - świadczenie wychowawcze dla dzieci w pieczy zastępczej