Autor:

admin

Data publikacji:

12.03.2026

zaloguj się, żeby móc oceniać artykuły

grid wróć do listy artykułów

EMBRYOAID kontra 20 embriologów - co naprawdę pokazuje to badanie?

EMBRYOAID kontra 20 embriologów - co naprawdę pokazuje to badanie?

W marcu 2026 roku w czasopiśmie Reproductive BioMedicine Online ukazały się wyniki pierwszego tak szerokiego porównania polskiego systemu AI do selekcji zarodków z ocenami doświadczonych embriologów. Wyniki są obiecujące - ale ich interpretacja wymaga ostrożności. Dla osób w trakcie IVF to ważna informacja, pod warunkiem że czyta się ją bez uproszczeń.

Skąd pochodzi EMBRYOAID

EMBRYOAID to narzędzie opracowane przez warszawską firmę MIM Solutions - pierwszego spin-offu Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego, założonego w 2015 roku przez Piotra Sankowskiego i Piotra Wygockiego. Projekt realizowano w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój w latach 2021-2023. Klinicznym partnerem wdrożeniowym jest KRIOBANK w Białymstoku.

Stowarzyszenie Nasz Bocian objęło patronatem projekt EMBRYOAID we wrześniu 2021 roku. Jesteśmy również patronem drugiego narzędzia MIM Solutions - FOLLISCAN, służącego do diagnostyki rezerwy jajnikowej w badaniu USG, tworzonego we współpracy z kliniką INVICTA.

Za projektem stoi też historia osobista. Urszula Sankowska, ekonomistka i współwłaścicielka MIM Fertility, mówi wprost: „Prywatnie z mężem jesteśmy rodzicami dwójki wspaniałych dzieci, które mamy dzięki in vitro. Nasz przygoda z 'in vitro' była bardzo długa i kręta. Podczas starań obiecaliśmy sobie, że jeżeli kiedykolwiek spełni się nasze marzenie o rodzicielstwie, będziemy szukać dróg, aby spłacić swój dług wobec świata nauki i lekarzy, którzy nam w tym pomogli." To zdanie wiele tłumaczy w kontekście tego, czym EMBRYOAID chce być.

Na czym polega selekcja zarodków i gdzie wchodzi AI

W cyklu IVF jednym z najtrudniejszych momentów - emocjonalnie i merytorycznie - jest decyzja, który zarodek wybrać do transferu. Embriolodzy oceniają zarodki przede wszystkim na podstawie morfologii: wyglądu, tempa podziałów, symetrii komórek. To ocena ekspercka, ale subiektywna - każdy specjalista patrzy nieco inaczej.

EMBRYOAID analizuje statyczne zdjęcia blastocyst z dnia 5 i przypisuje im ranking według przewidywanego potencjału implantacyjnego. Kluczowa różnica metodologiczna: model uczono nie na ocenach embriologów, lecz na rzeczywistych wynikach klinicznych - czy dana blastocysta doprowadziła do ciąży biochemicznej lub żywego urodzenia. W badaniu model trenowano na danych z ponad 70 klinik (według artykułu naukowego: ponad 86 000 unikalnych zarodków i 15,2 miliona klatek obrazu). To inne podejście niż naśladowanie eksperta - to uczenie się od wyniku.

Liczby: co dokładnie zmierzono

Badanie walidacyjne objęło 1681 par zarodków z sześciu klinik IVF w Europie, Ameryce Łacińskiej i Azji, z lat 2012-2022. Trzy z tych klinik celowo wyłączono ze zbioru treningowego AI - po to, żeby sprawdzić, czy model działa na danych, których wcześniej nie widział.

Wyniki dokładności w wyborze zarodka do transferu (jako punkt odniesienia: wynik kliniczny, nie opinia eksperta):

  • EMBRYOAID: 70,1%
  • Komitet 20 embriologów (głosowanie większościowe): 69,5%
  • Zakres indywidualnych embriologów: 64,2%-68,9%, średnia 67,7%

EMBRYOAID przewyższył 14 z 20 embriologów - różnice istotne statystycznie. Różnica między AI a komitetem ekspertów wyniosła 0,6 punktu procentowego i nie była istotna statystycznie 

Średni staż uczestniczących embriologów wynosił niemal 16 lat (zakres 2-37 lat). Nie stwierdzono korelacji między stażem a dokładnością.

Zgodność między embriologami określono jako „substantial" - co oznacza, że nawet doświadczeni specjaliści nie zawsze wybierają tak samo. AI zgodziło się z komitetem ekspertów lub podjęło lepszą decyzję w 93,7% przypadków.

Co te wyniki naprawdę oznaczają - i czego nie oznaczają

Tu warto zatrzymać się dłużej, bo komunikacja wyników AI w medycynie reprodukcyjnej bywa upraszczana.

Co badanie pokazuje: EMBRYOAID osiąga dokładność porównywalną z komitetem ekspertów i wyższą niż większość indywidualnych embriologów - w warunkach kontrolowanych, na zbiorze retrospektywnym, oceniając wyłącznie zdjęcia blastocyst.

Czego badanie nie pokazuje: Czy zastosowanie EMBRYOAID w klinice zwiększa wskaźnik żywych urodzeń. Badanie jest retrospektywne - AI i embriolodzy oceniali archiwalne zdjęcia, nie uczestniczyli w rzeczywistych decyzjach klinicznych. Autorzy artykułu wprost piszą, że wymagane są randomizowane badania kontrolowane (RCT), i że na moment publikacji żadne prospektywne badanie porównujące AI z decyzjami klinicznymi w embriologii nie opublikowano.

Ważne jest też to, czego AI - podobnie jak embriolodzy w tym badaniu - nie widziało: danych klinicznych pacjentki, historii leczenia, wyników genetycznych zarodków, danych morfokinetycznych. To celowy wybór metodologiczny, który pozwolił na czyste porównanie, ale odbiega od realiów gabinetu.

AI jako narzędzie, nie autonomiczny selektor

Embriolożka z FAKIH IVF, cytowana w materiałach produktowych EMBRYOAID, mówi: „EMBRYOAID rankinguje zarodki według ich potencjału implantacyjnego, co wykazuje wysoką korelację z zarodkami wybieranymi przez embriologów na podstawie morfologii. EMBRYOAID to bardzo przydatne narzędzie AI - szczególnie wtedy, gdy zarodki mają podobną jakość, ale różny potencjał implantacyjny." Podobnie dyrektor laboratorium z Fertility Centers of Illinois: „EMBRYOAID dodaje dodatkową warstwę analizy opartej na AI, która wspiera podejmowanie decyzji, nie zastępując naszej wiedzy eksperckiej."

Autorzy badania opublikowanego w Reproductive BioMedicine Online idą jeszcze dalej w precyzowaniu tej roli. Piszą wprost, że model ma funkcjonować jako system wspomagania decyzji, a nie autonomiczny selektor zarodków. Co ważne, określają też, jak AI powinno być używane w praktyce: gdy ocena algorytmu jest zgodna z oceną embriologa, może wzmacniać pewność co do podjętej decyzji. Gdy się różnią - wynik AI należy traktować jako sygnał do pogłębionej analizy, nie jako korektę eksperta.

Sformułowanie „dodatkowa warstwa analizy" to chyba najuczciwszy opis roli, jaką AI może pełnić w embriologii na tym etapie wiedzy. Badania z innych dziedzin medycyny sugerują, że modele hybrydowe - łączące ocenę człowieka i algorytmu - mogą dawać lepsze wyniki niż każde z nich osobno. W embriologii ta hipoteza pozostaje na razie do sprawdzenia.

Dla osób przechodzących przez IVF pytanie o wybór zarodka jest jednym z najbardziej obciążających emocjonalnie momentów całej procedury. Świadomość, że decyzja opiera się nie tylko na subiektywnej ocenie jednej osoby, ale jest wspierana przez algorytm trenowany na tysiącach przypadków zakończonych ciążą - może zmniejszać poczucie arbitralności. To realna wartość, nawet jeśli przekładalność na wyniki kliniczne wymaga jeszcze potwierdzenia.

Co warto wiedzieć, zanim zapytasz klinikę o AI

Badanie opublikowane w Reproductive BioMedicine Online to ważny krok: pierwsze tak rygorystyczne, recenzowane porównanie EMBRYOAID z grupą ludzkich ekspertów, z rzeczywistymi wynikami klinicznymi jako punktem odniesienia. Wyniki są solidne. Ale droga od „AI dorównuje komitetowi ekspertów i przewyższa większość embriologów przy ocenie archiwalnych zdjęć” do „AI poprawia wyniki leczenia w klinice" jest jeszcze przed nami.

 

Źródła materiałów: